İran Yaradılış Efsanesi

Ahura Mazda iki ruhu olan bir Tanrı. Ruhun biri iyi, diğeri kötü. Bu Tanrı önce göğü, sonra suyu, sıra ile dünyayı, bitkileri, davarı, insanı, son olarak da kendisini yaratıyor. *
(Buradaki Tanrı tasviri de, yaratılanların sırası da İslamdakine oldukça benziyor. En son kendisini yaratıyor derken bir çelişki varmış gibi görünüyor. Ben onu 'en son kendi bedenini' yaratıyor şeklinde yorumladım. Kendisi baştan beri iki ruhlu bir tanrı. Sonradan yaratılan, kendisinin belki görünürlüğünü sağlayan bir şekil, bir beden olabilir)
Gök bir yumurta şeklinde parlak bir maden. Tepesi sonsuz aydınlık olan gök, sanki bir ev veya kale gibi. Herşey bunun içinde yaratılıyor. Gök bir yere dayanmıyor. Yer, yumurtanın sarısı gibi onun içinde.
(işte bu cümleler Kur'an'da olsaydı dünyanın bir küre şeklinde olduğunu bin yıllar önce Kur'an söylemiştir diyebilirdik rahatlıkla. Kuran değil ama İran mitolojisi söylemiş. Burada benim dikkatimi daha çok çeken kısım ise 'Gök bir yere dayanmıyor' cümlesi. Bu şimdiki bilgilerle bize çok olağan gelen hatta aksi düşünülemeyen bir durum. Ancak Kur'andaki 'göklerin direksiz oluşu' bir mucize gibi gösterilirken sanırım bu direksizlik durumunun ilham kaynağı İran Yaratılış destanındaki '
Gök bir yere dayanmıyor' cümlesi olabilir. Normal bir akılla düşünüldüğünde, veya bu konuda hiçbir bilimsel bilgisi olmayan bir kişi göğe baktığında 'yahu bu direksiz nasıl durabiliyor' gibi bir cümle sarfetmez zannımca. Kur'an'daki bu cümlenin kaynağının eski inanışlar olduğunu düşünüyorum ki bu efsane de onlardan biri.)
Göğün özünden su yaratılıyor. Bu suyun içinden de yer. Sonra madenler, dağlar yerden yükseliyor. Sonra bitkiler çıkıyor. Göğün ışığı ve tazeliğinden de insan ve boğa yaratılıyor. Ahura Mazda'nın ilk yarattığı insan Gayomart, güneş gibi parlıyor ve uzunluğu ile genişliği eşit. Bunun tohumundan kadın ve erkek var oluyor. Fakat Gayomart kötü olan Ahriman tarafından öldürülüyor. Ölünce tohumları dökülüyor. Bunun bir kıbmını yer alıyor. Bu tohumlar 40 yıl yeraltında kaldıktan sonra bitki gibi, kadın, erkek olarak yerden çıkıyor.
(Bu kısmı Fâtır suresi 9. ayetine benzettim: *Allah, rüzgarları gönderendir. Onlar da bulutları hareket ettirir. Biz de bulutları ölü bir toprağa sürer ve onunla ölümünden sonra yer yüzünü diriltiriz. İşte ölümden sonra diriliş de böyledir.) *

İnsan şekline gelince Ahura Mazda onlara "Siz insan ve yerin annesi, babasısınız. Aklınızla ve doğrulukla çalışın, düşünün, konuşun ve ne iyi varsa onu yapın, cinlere ibadet etmeyin!" diyor. Onların da 50 yıl sonra çocukları oluyor.
(S.N. Kramer. Mythologies of the Ancient World içinde M.Y. Dresden, "Mythology of Ancient Iran" New York 1961, s.333)
__________________

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !